Sayfalar

Kronik otoimmun ürtiker nedir?

Ürtiker her 4 kişiden birinde hayatın herhangi bir döneminde görülebilen cildin en sık alerjik hastalığıdır. Ürtiker kaşıntı, farklı büyüklüklerde ortası kabarık etrafı kızarık olan plaklar şeklinde kendini gösteren ve bazen de anjioödem denilen şişliklerle kendini gösteren cildin en sık alerjik hastalığıdır. Kronik ürtikerin yaklaşık yarısında neden saptanamaz ve kronik idiyopatik ürtiker ismi verilir. Kronik otoimmun ürtiker ise kronik ürtikerli kişilerden nedeni otoimmun olanlarına denilmektedir.  

 

Kronik ürtiker nedir?

Ürtiker genellikle 1-2 hafta içinde düzelmekle birlikte her 10 ürtikerli kişiden 2-3’ünde ürtiker 6 haftadan daha uzun sürer. Ürtikerin 6 haftadan kısa sürmesine akut ürtiker ve 6 haftadan uzun sürmesine kronik ürtiker denilmektedir.

Kronik otoimmun ürtiker nedir?

Kronik otoimmun ürtiker ise otoimmun nedenler ile ortaya çıkan ürtikere denilmektedir.

Kronik nedeni bilinmeyen yani kronik idiopatik ürtikerli kişilerin yaklaşık yarısında otoimmun mekanizmalar ile ürtiker geliştiği düşünülmektedir. Çünkü otolog serum testinin kronik idiyopatik ürtikerli kişilerin yaklaşık %60’ında pozitif olması bu durumu desteklemektedir. Kronik idiyapatik ürtikerli kişilerin %50’sinde IgE resöptörlerine IgG yüksek derecede bağlanma kabiliyeti vardır. Bu IgG antikorları bazofil ve mast hücrelerini kuvvetli bir şekilde uyarmaktadır. Ayrıca kronik ürtiker bazı otoimmun hastalıklarla birlikte görülmektedir.

Kronik otoimmun ürtiker kadınlarda erkeklere göre daha yüksek oranda görülür.

Kronik ürtiker hangi otoimmun hastalıklarla birlikte görülür?

Kronik ürtiker en sık tiroid hastalığı, çölyak hastalığı, romataid artrit, sjögren hastalığı, pernisiöz anemi ve vitiligo gibi otoimmun hastalıklarla birlikte görülebilmektedir.

Kronik ürtiker ve tiroid hastalığı

Kronik ürtikerli kişilerde en sık görülen hastalık tiroid hastalığıdır. Yaklaşık kronik ürtikerli kişilerin %6.5 ile %57’sinde tiroid hastalığı tespit edilmiştir. Kronik ürtiker ve tiroid hastalığı birlikte olursa anjioödem görülme sıklığı daha fazladır. Kronik ürtikerde sıklıkla hipotirodizm görülür. Tiroide karşı antikorlar sıklıkla yüksek olarak bulunabilir. Tiroid hastalığı olanlarda lupus hastalığı, tip 1 diyabet hastalığı ve çölyak hastalığı ilişki olabilir. Tiroid hastalığı olanlar kompleman sistemi denilen alerjiyi tetikleyen sistemi tetikleyerek anjioödeme neden olmaktadır. Tiroid hastalığı olanlarda tiroid hormonu tedavisi ile başarılı sonuçlar elde edilebilmektedir.

Kronik ürtiker ve romatoid artrit

Kronik ürtikerli kişilerde romatoid artrit hastalığı daha sıktır. RF dediğimiz markı daha fazla pozitif saptanır.

Kronik ürtiker ve diğer otoimmun hastalıklar

Kronik ürtikerli kişilerde sjögren hastalığı, çölyak hastalığı ve sistemik lupus hastalığı daha sık görülmektedir. HLA-DR4 ve HLA-DQ8 kronik ürtikerli kişilerde daha sıktır. HLA-DR4 genei RA li hastalarda HLA-DQ8 geni ise Sjögren , SLE ve Romatoid artrt hastalığı olanlarda daha sık görülmektedir.

Kronik otoimmun ürtiker teşhisi nasıl konulur?

Kronik otoimmun ürtiker için öncelikle öykü çok önemlidir. Öykü fizik muayene sonuçlarına göre ayrıntılı alerji testleri ve kan testleri yapılmalıdır. Bu sonuçlara göre teşhis konulmaktadır.

Kronik otoimmun ürtikerde tedavi nasıl yapılır?

Öncelikle tiroid hastalığı, romatoid artrit, sistemik lupus eritamatosuz, Çölyak hastalığı gibi altta yatan otoimmun bir hastalık varsa tedavi edilmelidir. Kaşıntı için antihistaminik tedavi birinci basamak olarak verilmeli ve tedaviye cevap vermezse 2. Basamak olarak doz yükseltilmelidir. Bu tedaviye cevap olmazsa antihistainiklere lökotrien antagonisti ilave edilmelidir. Bu tadaviye de cevap alınmazsa 3-7 gün kortizon tedavisi verilmelidir. Bu tedaviye cevap vermezse siklosporin, H2 antihistaminik, omalizumab tedaviis gibi tedaviler yapılmalıdır.

Kronik ürtiker tedavisinde metatroksat, tacrolimus ve intravenöz immunoglobulin tedavi gibi tedavi yöntemleri de kullanılabilmektedir.

Kronik ürtiker nedeni tiroid hastalığı olanlarda tiroid hormanu küçük doz verilerek faydalı sonuç elde edilebilmetedir.

Özetle

  • Kronik otoimmun ürtiker kronik ürtikerli kişilerin yarısından fazlasında sorumlu nedendir.
  • Kronik otoimmun ürtiker tiroid hastalığı, romatoid artrit, çölyak, sjögren, pernisiöz anemi ve vitiligo gibi otoimmun hastalıkla birlikte görülmektedir.