Çocuk ve yetişkinlerde Ürtiker ve kurdeşen hakkında bilgilendirme

Ürtiker ya da diğer adıyla kurdeşenin en önemli belirtisi ortası kabarık ve etrafı kırmızı plak tarzında ve değişik büyüklükteki döküntülerin ortaya çıkmasıdır. Döküntüler kısa süreli olup çok hızlı ortaya çıkar ve genelde 24-48 saat içinde düzelir. Döküntüler plaklar şeklinde olup ortası kabarık ve etrafı kızarıktır. Büyüklükleri çok değişkendir. Basmakla beyazlaşır. Ciddi ürtikerlerde çok yaygın olduğu için plaklar şeklinde görülmeyebilir. Bir plak 24-48 saat içinde düzelir ancak başka bir bölgeden yeni bir döküntü çıkar. Bu da ailelerin neden bu tekrarlıyor veya yayılıyor diye kaygı duymalarına neden olur. Bu tablo aslında beklenen bir durumdur. Kaşıntı çok yoğundur. Bu da uykuyu günlük yaşamı çok etkiler.

Ürtikerde kaşıntılı kızarıklıklarla beraber dudakta, dilde, göz etrafında, ayak bileği ve el bileği gibi eklem yerlerinde şişmelerde görülebilir. Bu şişmelere anjioödem denilmektedir. Ürtiker gelişen çocukların yarısında bu anjioödem görülmektedir. Bu anjiödemler nedeniyle bazen çocukların yürümesi de kısıtlanabilir. Ürtiker plakları vücudun her yerinde ortaya çıkabilir. Vücudun bir yerinde toplanmışsa döküntü tedaviye daha iyi cevap vermektedir. Ürtikerin nedenine göre ürtikerin geliştiği yerler farklılıklar gösterebilir. Güneşe bağlı gelişen solar ürtikerde daha çok güneşin temas ettiği yüz ve boyunda kaşıntılı kızarıklıklar görülmektedir. Ürtiker özellikle daha önceden bilinen bir besin alerjisi varlığında ve bu besin alındıktan sonra 2 saat içinde gelişmişse alerjik şok açısından dikkatli olunması gerekir ve acil servise bir an önce gidilmesi gerekir. Aynı şekilde bir ilaç uygulaması sonrası ani gelişen ürtiker durumunda da alerjik şok akla gelmeli ve hızlıca müdahale edilmelidir.

Akut ürtiker ani gelişen kaşıntılı kızarıklıklar 6 haftadan daha az süre devam ediyorsa akut ürtiker olarak tanımlanır. Genellikle akut ürtiker 1-2 gün çok şiddetlidir. Bu kaşıntılı döküntülerin bazıları düzelirken diğerleri çıkar. Tamamen düzelince aileler tam düzeldi diye sevinirken bir anda yine tüm vücudu sarıp çocuğu perişan edebilir. Bu dalgalanmalar genelde bir hafta içinde düzelmekle birlikte 2 haftayı da bulabilir. Bu tekrarlamalar 6 haftayı geçerse de adı artık kronik ürtiker olarak adlandırılabilir. Akut ürtikerlerin yaklaşık %20-30’unda kronik ürtiker veya tekrarlayan ürtiker gelişmektedir.